Midden

Inclusief ondernemen: de ambities van Qbuzz

Qbuzz heeft ambitieuze plannen op het gebied van inclusief ondernemen. Dit jaar wil het vervoersbedrijf de aspirantstatus bereiken op de Prestatieladder Socialer Ondernemen. Dat is een landelijk meetinstrument en keurmerk voor inclusief ondernemen. Doel is om in 2022 door te groeien naar trede 2 op de PSO-ladder. Locus ondersteunt Qbuzz daarbij. Een gesprek met Marjol Schmid, Accountmanager concessie Groningen Drenthe bij Qbuzz en projectleider Maatschappelijk verantwoord ondernemen.

Wat doet Qbuzz nu op het gebied van inclusief ondernemen?

Marjol Schmid: ‘Inclusief ondernemen is voor Qbuzz niet helemaal nieuw. In Groningen en Drenthe zijn al diverse mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan het werk. Bijvoorbeeld collega’s met een Wajong-indicatie of collega’s die langer dan zes maanden een ww-uitkering hadden voor ze bij ons in dienst kwamen.

Extra aandacht besteden aan medewerkers die dat nodig hebben, valt voor ons onder goed werkgeverschap. Dat is voor Qbuzz een belangrijk thema, natuurlijk niet alleen bij indiensttreding. We doen er veel aan om ervoor te zorgen dat onze chauffeurs gezond hun pensioen bereiken.’

Wat is voor Qbuzz de aanleiding om inclusief te ondernemen?

‘Het aantrekken en behouden van nieuwe chauffeurs wordt steeds belangrijker. Dat geldt overigens niet alleen voor Qbuzz: alle ov-bedrijven kampen met vergrijzing. Binnen enkele jaren stromen veel chauffeurs uit doordat ze met pensioen gaan. Als we geen stappen ondernemen, is de uitstroom groter dan de instroom. Mede daarom gaan we de komende jaren veel mensen werven, ook mensen met een een afstand tot de arbeidsmarkt. Dat doen we zeker niet alleen uit idealisme. We vinden het oprecht leuk en verrijkend om verschillende mensen aan boord te hebben.’

Waarom kiest Qbuzz voor PSO-certificering?

‘Onlangs heeft Qbuzz opnieuw de aanbesteding voor het openbaar busvervoer in Groningen en Drenthe gewonnen. Dat betekent dat we tot 2029 concessiehouder blijven in deze regio. Een belangrijk thema binnen onze offerte is maatschappelijk verantwoord ondernemen. Inclusief ondernemen is één van de manieren waarop Qbuzz hier invulling aan gaat geven. Bovendien willen we graag weten hoe we ervoor staan op dit gebied. PSO-certificering is daarvoor een handige methodiek. Als we weten waar we staan, kunnen we gerichter stappen zetten om nog inclusiever te worden.’

Gaan jullie vooral jonge mensen werven?

‘Graag zien we inderdaad dat meer jonge mensen starten op de bus. Oudere chauffeurs die geschikt zijn voor het vak zijn natuurlijk ook welkom. De wisselwerking tussen jong en oud is belangrijk binnen een bedrijf. Jonge mensen staan meestal meer open voor nieuwe ontwikkelingen. Oudere chauffeurs kunnen als mentor de jonge garde de kneepjes van het vak bijbrengen. Zo ontstaat een mooie dynamiek.’

Leidt Qbuzz zelf ook mensen op?

‘Zeker! Ruim een jaar geleden zijn we in de concessie Groningen Drenthe gestart met onze eerste ‘bbl-klas’ (beroepsbegeleidende leerweg, red.). In deze klassen richten we jongeren gericht op voor een baan in de vervoersbranche. Onlangs ging een tweede bbl-klas van start, en in september start de derde. Ook in Utrecht zijn diverse klassen gestart. Een aanzienlijk deel van ons personeelsbestand bestaat zodoende uit mbo’ers op niveau 2. Het voelt eerlijk gezegd gek om mensen die gewoon bij ons werken opeens het gevoel te geven dat ze ‘onder de banenafspraak’ vallen. Daar worstelen we nog wat mee. Over ‘doelgroepers’ spreken we binnen Qbuzz in ieder geval niet graag.

De komende tijd gaan we meer aandacht besteden aan het opleiden van mensen die een langere aanvliegroute nodig hebben. Bijvoorbeeld doordat ze een fysieke of mentale beperking hebben. Op de bus rijden kan echter niet iedereen. Chauffeurs moeten over veel sociale vaardigheden beschikken. En sommige beperkingen maken het rijden op de bus fysiek onmogelijk. Maar er zijn ook mensen die met wat extra begeleiding prima chauffeurs kunnen worden – daar richten we ons op.’

Hoe gaan jullie aan de slag met inclusief ondernemen?

Draagvlak creëren voor inclusief ondernemen is belangrijk. Daarom organiseerden we dit voorjaar een PSO-kennissessie, ondersteund door Locus. Voor deze kennissessie waren zo’n vijftien collega’s uitgenodigd. Het enthousiasme over het onderwerp is groot, merk ik. We doen nu eerst een zogeheten nulmeting, waarbij we ook onze leveranciers onder de loep nemen. Zo werken veel bedrijven die we inhuren met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Zoals voor het schoonmaken van de bussen. Dat telt allemaal mee bij PSO-certificering.

Vervolgens gaan we samen met Locus kijken wat de volgende stappen zijn naar een inclusieve arbeidsorganisatie.  We bekijken samen hoe we de administratieve processen gaan organiseren. Hoe zit het met ict-processen? En hoe gaan we het wervings- en opleidingstraject inrichten? Daarbij kunnen we ook optrekken met andere ov-bedrijven die bij Locus zijn aangesloten.’

Gaat Qbuzz ook in andere regio’s intensiever aan de slag met inclusief ondernemen?

‘Het initiatief voor PSO-certificering ligt in de concessie Groningen Drenthe. Maar we betrekken ook de andere gebieden waar Qbuzz openbaar vervoer aanbiedt. Ons ambitieniveau is hoog: dit jaar willen we de aspirantstatus verwerven op de PSO-ladder en eind 2022 hopen we trede 2 te bereiken. Inclusie is een traject is van de lange adem, dat realiseren we ons terdege. Het is goed om te zien dat het inclusief ondernemen leeft binnen Qbuzz, maar we moeten nog hard aan de slag.’

Wat is nodig bij Qbuzz om te groeien naar een inclusieve organisatie, denk je?

‘Meer maatwerk is nodig bij het aantrekken, opleiden en aannemen van chauffeurs. Denk aan meer voorlichting op scholen en het aanpassen van het takenpakket en instroomtraject voor mensen die onder de banenafspraak vallen. Voor nu ben ik benieuwd naar de nulmeting. Dan weten we waar we staan en kunnen we onze activiteiten op het gebied van inclusie gericht gaan uitbreiden, ondersteund door Locus. We hebben er zin in!’

Op de foto (boven): Marjol Schmid.

Meer weten? Stuur een mail aan vragen@locusnetwerk.nl

Esther van der Ploeg

Projectleider / Adviseur